image_pdfPDF olarak Kaydetimage_printYazdır
Kamu İdaresi TürüBelediyeler ve Bağlı İdareler
Yılı2013
Dairesi5
Karar No418
İlam No419
Tutanak Tarihi25.2.2020
Kararın KonusuPersonel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

Fazla çalışma ücreti

Belediyede fiilen zabıta olarak görev yapmayan ……., ……., ……., ……., …….’a, zabıta görevini fiilen yürütenlere verilmesi gereken maktu fazla çalışma ücretinin ödenmesi suretiyle ……. TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak,

5393 sayılı Belediye Kanununun “Zabıtanın Görev ve Yetkileri” başlıklı 51 inci maddesinde;

“…

Belediye zabıta teşkilâtının çalışma usûl ve esasları, çalışanların görev ve yetkileri, memurluğa alınması için taşımaları gereken nitelikler, alacakları meslek içi eğitim, görevde yükselme, meslekten çıkarılma, giyecekleri kıyafet ve savunma amaçlı olarak kullanacakları aletler ile zabıta teşkilâtında hizmet gereklerine göre oluşturulacak birimler, İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir. Belediye, bu yönetmeliğe aykırı olmamak üzere ek düzenlemeler yapabilir.

Zabıta hizmetleri kesintisiz olarak yürütülür. Zabıta personelinin çalışma süresi ve saatleri 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda belirtilen çalışma süre ve saatlerine bağlı olmaksızın, hizmetin aksatılmadan yürütülmesini sağlayacak şekilde düzenlenir. Belediye zabıta ve özel güvenlik hizmetlerinde fiilen çalışanlara, fazla mesai ücreti olarak yılı bütçe kanununda belirlenen üst sınırı aşmamak kaydıyla belediye meclisi kararı ile tespit edilen maktu tutar ödenir” hükümlerine yer verilmiştir.

31.12.2012 tarih ve 28514 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 6363 sayılı 2013 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununa ekli K cetvelinin “Fazla Çalışma Ücreti” başlıklı III. kısmının (3/B-1) bendinde

“Belediyeler ile bunlara bağlı müstakil bütçeli kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlarda (iktisadi işletmeler hariç), görevlerinin niteliği gereği 657 sayılı Kanunda belirtilen çalışma süre ve saatlerine bağlı olmaksızın zabıta ve itfaiye hizmetlerinde fiilen çalışan personele (destek hizmeti yürüten personel hariç), belediye meclisi kararı ile tespit edilen tutar, fazla çalışma ücreti olarak maktuen ödenir….” hükmü yer almaktadır.

Gerek Belediye Kanunu gerekse Bütçe Kanununda zabıta personeline fazla mesai ücreti ödenmesi, personelin fiilen zabıta görevinde çalışması şartına bağlanmıştır. Dolayısıyla, Belediyede zabıta kadrosunda çalışıyor olsa bile fiilen zabıta görevini ifa etmeyen personele bu ödemenin yapılması mümkün değildir.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin tetkikinden, zabıta kadrosunda bulunan; …….’in ……. Müdürlüğünde Evlendirme Memuru olarak görevlendirildiği ve görev tanımında fiilen zabıta görevini yapmasına ilişkin bir hususun bulunmadığı; …….’nın ……. Müdürlüğünde Başkan Danışmanı olarak görevlendirildiği, sosyal denge tazminatı ödenmesine ilişkin sözleşmede Başkan Danışmanı için belirlenen tazminatı aldığı ve fiilen zabıta görevini yerine getirmediği; …….’un ……. Müdürlüğünde büro personeli olarak görevlendirildiği ve görev tanımında fiilen zabıta görevini yapmasına ilişkin bir hususun bulunmadığı; …….’nün ……. Müdürlüğünde Çevre Koruma Birim Sorumlusu olarak görevlendirildiği ve zabıta görevini fiilen ifa etmediği, bu suretle söz konusu kişilerin fiilen zabıta görevini ifa etmemelerine rağmen, kendilerine fazla çalışma ücreti ödenerek kamu zararına neden olunduğu anlaşılmıştır. Raporda her ne kadar ……..’ın da fazla çalışma ücretini hak etmemesine rağmen kendisine bu ödemenin yapıldığı belirtilmiş ise de ……. yılında ilgilinin Zabıta Müdürü görevini yürüttüğü, dolayısıyla zabıta hizmetini fiilen ifa ettiği hususunda bir tereddüt bulunmadığından, kendisine yapılan fazla çalışma ücretinde herhangi bir kamu zararı oluşmamıştır.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Üst Yöneticiler” başlıklı 11 inci maddesinde;

“Bakanlıklarda ve diğer kamu idarelerinde en üst yönetici, il özel idarelerinde vali ve belediyelerde belediye başkanı üst yöneticidir. Bakanlıklarda en üst yönetici Cumhurbaşkanı tarafından belirlenir.

Üst yöneticiler, idarelerinin stratejik planlarının ve bütçelerinin kalkınma planına, yıllık programlara, kurumun stratejik plan ve performans hedefleri ile hizmet gereklerine uygun olarak hazırlanması ve uygulanmasından, sorumlulukları altındaki kaynakların etkili, ekonomik ve verimli şekilde elde edilmesi ve kullanımını sağlamaktan, kayıp ve kötüye kullanımının önlenmesinden, malî yönetim ve kontrol sisteminin işleyişinin gözetilmesi, izlenmesi ve kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinde belirtilen görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden Bakana; mahallî idarelerde ise meclislerine karşı sorumludurlar.

Üst yöneticiler, bu sorumluluğun gereklerini harcama yetkilileri, malî hizmetler birimi ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirirler” hükümleri yer almaktadır. Söz konusu hükümlerde üst yöneticilerin sorumluğu siyasi olarak tanımlanmaktadır. Dolayısıyla üst yöneticilerin, harcama sürecinde talimat veren, harcamaya esas sözleşmeyi imzalayan vb. süreçlerde yer almamaları halinde mali sorumluluklarına hükmedilmesi mümkün değildir. Dolayısıyla fazla çalışma ücreti ödemelerinde Belediye Başkanının sorumluluğu bulunmamaktadır.

Harcama Yetkilileri ve Gerçekleştirme Görevlilerinin sorumluluk itirazları ile ilgili olarak, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Harcama Talimatı ve Sorumluluk” başlıklı 32 nci maddesinde;

“…

Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur” hükmü yer almaktadır. Söz konusu hüküm doğrultusunda, Harcama Yetkililerinin ödemeler ile ilgili bütçe, ödenek, harcama talimatının düzenlenmesi ve sair usule ilişkin hususlar doğru olsa bile harcama talimatının mevzuata uygun olmasını temin etme zorunluluğu ve sorumlulukları bulunmaktadır. Bu doğrultuda, 31.12.2005 tarih ve 26040 sayılı Resmi Gazete yayınlanan İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “Ön Mali Kontrolün Kapsamı” başlıklı 10 uncu maddesinde;

“Ön malî kontrol görevi, idarelerin yönetim sorumluluğu çerçevesinde, harcama birimleri ve malî hizmetler birimi tarafından yerine getirilir.

Ön malî kontrol, harcama birimleri tarafından yapılan kontroller ile malî hizmetler birimi tarafından yapılan kontrollerden oluşur. Malî hizmetler birimi tarafından yapılacak ön malî kontrol, Usul ve Esaslarda belirtilen kontroller ile idarelerce yapılacak düzenlemeler çerçevesinde bu birim tarafından yapılması öngörülen kontrollerden meydana gelir.

Gelir, gider, varlık ve yükümlülüklere ilişkin malî karar ve işlemler, harcama birimleri ve malî hizmetler birimi tarafından idarenin bütçesi, bütçe tertibi, kullanılabilir ödenek tutarı, ayrıntılı harcama veya finansman programları, merkezi yönetim bütçe kanunu ve diğer malî mevzuat hükümlerine uygunluk yönlerinden kontrol edilir. Malî karar ve işlemler harcama birimleri tarafından kaynakların etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanılması açısından da kontrol edilir” hükümleri yer almaktadır. Söz konusu yönetmeliğin üçüncü fıkrasında yer alan mali karar ve işlemlerin merkezi yönetim bütçe kanunu ve diğer mali mevzuat hükümlerine uygunluk yönünden kontrolü, harcama birimlerine verilen bir sorumluluktur ve bu sorumluluk harcama yetkilileri ve gerçekleştirme görevlilerinin üzerindedir.

Aynı Yönetmeliğin “Ön Mali Kontrolün Niteliği” başlıklı 11 inci maddesinde;

“…

Malî karar ve işlemlerin ön malî kontrole tâbi tutulması ve ön malî kontrol sonucunda uygun görüş verilmiş olması, harcama yetkilileri ve gerçekleştirme görevlilerinin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz” hükmüne yer verilmiştir. Söz konusu hüküm 5018 sayılı Kanun ve İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte Harcama Yetkililerine ve Gerçekleştirme Görevlilerine verilen sorumluluğu pekiştiren bir düzenlemedir.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ve yapılan açıklamalar çerçevesinde; Belediyede fiilen zabıta olarak görev yapmayan ……., ……., ……., ……., …….’a, zabıta görevini fiilen yürütenlere verilmesi gereken maktu fazla çalışma ücretinin ödenmesi suretiyle ……. TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususunda,

Üst Yönetici …….’ın sorumluluğunun bulunmadığına,

……. yılında Zabıta Müdürü görevini ifa eden …….’a fazla çalışma ücreti adı altında ödenen ve mevzuatına uygun olduğu anlaşılan ……. TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına,

Fazla çalışma ücretine müstehak olmayan ……., ……., ……., …….’a bu ödemenin yapılması suretiyle oluşan ……. TL kamu zararının, Harcama Yetkilisi ……. ve Gerçekleştirme Görevlisi …….’e müştereken ve müteselsilen, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile ödettirilmesine,

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren aynı Kanunun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.

image_pdfPDF olarak Kaydetimage_printYazdır